Sayıştay Başkanlığının Türkiye Büyük Millet Meclisine sunduğu 2025 yılı denetim raporları, sekiz farklı yükseköğretim kurumunda öğretim elemanlarının haftalık asgari ders saatlerini tamamlamadığını ortaya koydu. Raporda, kamu kaynağı niteliğindeki iş gücü kapasitesinin verimsiz kullanıldığı ve mevzuata aykırı uygulamaların sürdüğü vurgulandı.
2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu uyarınca öğretim üyeleri haftada en az 10 saat, öğretim görevlileri ise en az 12 saat ders vermekle yükümlü. Bu yük, maaş karşılığı kabul ediliyor. Sayıştay incelemeleri, bu kurala uyulmadığı durumlarda rektörlerin diğer birimlere veya aynı şehirdeki üniversitelere görevlendirme yapması gerektiğini, ancak bunun uygulanmadığını gösterdi.
Anadolu Üniversitesinde 194 akademisyenin yükü eksik kaldı
Raporlarda öne çıkan bulgulardan biri Anadolu Üniversitesine ilişkin. Kurumda 2025-2026 güz döneminde 194 öğretim elemanının ders yükü asgari sınırın altında seyretti. Eksik ders yükü oranı yüzde 15,02 olarak kaydedildi. Ayrıca bazı öğretim elemanlarına izin, sağlık raporu veya görevlendirme gibi herhangi bir mazeret bulunmamasına rağmen hiç ders programı verilmediği belirlendi.
Üniversite yönetimi, öğrenci sayısındaki düşüşü gerekçe göstererek yeni programlar açtıklarını ve YÖK'ten onay aldıklarını belirtti. Ancak Sayıştay, alınan tedbirlere rağmen ders vermeyen personelin hala bulunduğunu ve iyileşmenin yeterli olmadığını ifade etti.
Tarsus ve diğer üniversitelerde skandal tablo
Tarsus Üniversitesinde yapılan incelemede 131 öğretim elemanının durumu tek tek masaya yatırıldı. Dokuz kişinin ders yükünü hiçbir şekilde tamamlamadığı, bunlardan altısının ise dönem boyunca hiç derse girmediği saptandı. Kırıkkale Üniversitesinde 44, Mardin Artuklu Üniversitesinde ise 34 akademisyenin yükü eksik çıktı.
Dicle, Kırıkkale ve Mardin Artuklu üniversitelerinde ise daha çarpıcı bir durum dikkat çekti. Ders yükünü dolduramayan hocaların bulunduğu bölümlerde, diğer bazı öğretim elemanlarına ek ders ücreti ödenecek şekilde programlama yapıldığı tespit edildi. Sayıştay, bu uygulamanın hem mevzuata aykırı olduğunu hem de verimlilik ilkelerine ters düştüğünü belirtti.
Sayıştay, öğretim elemanlarının zorunlu ders yükleriyle ilgili uygulamaların mevcut yasal düzenlemelere uygun olmadığı gibi, kamu kaynağı niteliğindeki mevcut iş gücü kapasitesinin verimli ve etkin kullanılmadığını da ortaya koymaktadır.
Ankara Sosyal Bilimler Üniversitesinde bazı hocaların lisans yerine ağırlıklı olarak lisansüstü ders verdiği, Kütahya Dumlupınar Üniversitesinde ise talep görmeyen Rusça gibi derslerin kapatılması nedeniyle yüklerin eksik kaldığı görüldü. İstanbul Üniversitesinde ise sayısal veri verilmemekle birlikte yapısal nedenlerle eksiklikler yaşandığı bildirildi.
