Türkiye'de sigara alışverişinde nakit para kullanımının yasaklanması ve satışların kimlik kontrolüyle yapılması için hazırlanan yasa taslağı, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'a sunulma aşamasına geldi. Özellikle gençlerin tütüne erişimini engelleme amacı taşıyan bu kapsamlı düzenleme, sigara alışverişi alışkanlıklarını temelden değiştirmeyi vadediyor.
Sağlık Bakanlığı ile AK Parti kurmaylarının hazırladığı düzenlemenin 2028'e kadar kademeli olarak uygulanması ve 1 Ocak 2040'ta sigara satışının tamamen sonlandırılması hedefleniyor. Kamuoyunda "Japonya Modeli" olarak anılan sistem, tiryakiler ve satıcılar için yeni kurallar getiriyor.
Cezalardaki artış 100 katı bulacak
Taslakta yer alan en dikkat çekici unsurlardan biri, mevcut para cezalarının astronomik seviyelere çekilecek olması. 2026 yılı itibarıyla yasak alanlarda sigara içenlere kesilen 1.764 TL ile 5.000 TL aralığındaki cezaların, yeni yasayla 100 katına kadar yükseltilmesi planlanıyor. Yasağa uymayan işletmelere yönelik yaptırımlar da ağırlaşıyor; mevcut durumda 24.440 TL'den başlayıp 122.660 TL'ye varan cezaların milyon liralık seviyelere çıkarılması gündemde.
Satışlarda japonya modeli ve dijital takip
Gençlerin ve 18 yaş altındakilerin tütüne erişimini kesmek amacıyla "finansal takip" mekanizması kuruluyor. Yeni düzenlemeye göre sigara alımlarında nakit para kullanılamayacak. Satışlar yalnızca kredi kartı, banka kartı veya dijital cüzdan gibi elektronik ödeme yöntemleriyle yapılabilecek. Bu sistem sayesinde her bir paketin kim tarafından satın alındığı dijital olarak kaydedilecek ve yaş sınırı banka verileri üzerinden doğrulanacak. Kamuoyunda "Japonya Modeli" olarak bilinen bu yöntemle, tütün ürünlerinin kayıt dışı ekonomiden çıkarılması amaçlanıyor. AK Parti kaynaklarına göre, sistemin nihai amacı 1 Ocak 2040 tarihinde Türkiye'de sigara satışını tamamen sona erdirmek.
