Kamu çalışanlarının maaşları ve emeklilik ikramiyeleri, özellikle ekonomik dalgalanmaların yaşandığı bu dönemde, devletin temsili olan memurun durumunu ortaya koyması bakımından önem arz ediyor. Güncel veriler, farklı kadro ve statülerdeki kamu çalışanları arasında önemli maaş ve emeklilik ikramiyesi farklılıkları olduğunu gözler önüne seriyor. Özellikle hemşireler ve işçiler arasındaki bu fark, seyyanen zam uygulaması, başarısız toplu sözleşmeler ve TÜİK verilerinin etkisiyle daha da derinleşiyor.
Sağlık Çalışanları Hak ve Mücadele Derneği (SAHADER)'den Gonca Koçak ve Behiye Civelek' in yaptığı araştırmaya göre; 30 yıl hizmet süresi bulunan lisans mezunu bir hemşirenin aylık net maaşı 56.658 TL olarak belirlenirken, aynı süre zarfında çalışan bir kamu işçisinin maaşı 51.375 TL (tediye, ikramiye gibi eklerle 70.000 TL aşıyor) olarak kayıtlara geçti. İlk bakışta hemşirelerin daha yüksek maaş aldığı görülse de, emeklilik ikramiyesi hesaplamalarında ortaya çıkan tablo, durumu farklı bir boyuta taşıyor. Hemşirelerin emeklilik ikramiyesi 1.064.006,30 TL olarak hesaplanırken, işçilerin emeklilik ikramiyesi 1.389.034,90 TL'ye ulaşıyor. Bu durumun temel nedeni, hemşirelerin maaşlarının farklı kalemlerden oluşması ve sadece bir kısmının emekliliğe esas teşkil etmesi olarak açıklanıyor. İşçilerin maaşı ise genellikle tek bir kalemden oluşuyor ve tamamı emekliliğe yansıyor. Uzun yıllar hizmet veren 657 statüsündeki bir hizmetlinin emeklilik ikramiyesi ise 694.923,96 TL olarak hesaplanıyor.
ALIMGÜCÜ DÜŞÜYOR
Konuya ilişkin SAHADER'in hazırladığı raporda, "Çalışan memurlara verilen seyyanen zam, emekli maaşı ve ikramiye hesaplamalarına dahil edilmiyor. Bu durum, emekli olacak memurların hem daha düşük ikramiye hem de daha düşük maaş almasına neden oluyor. Özellikle yakın zamanda emekli olacak memurlar, bu durumdan olumsuz etkileniyor. Bu sebeple memurlar artık emekli olmak taraftarı değil. TÜİK tarafından açıklanan enflasyon verilerinin düşük tutulması, kamu çalışanlarının maaş artışlarının gerçek enflasyonun altında kalmasına neden oldu. Bu durum, memurların alım gücünün düşmesine ve yıllar içinde "öteki" konumuna itilmesine yol açtı. Özellikle sağlık personelinin maaş yapısının emeklilik ikramiyelerini nasıl etkilediği, seyyanen zam uygulamasının emekli maaşlarına etkisi ve başarısız toplu sözleşmelerin kamu çalışanlarının ekonomik durumunu nasıl olumsuz etkilediği, dikkat çekici bir örnek teşkil ediyor. Bu durum, kamu çalışanlarının hakları ve maaş politikaları konusunda daha detaylı bir inceleme yapılmasının ve adil çözümler üretilmesinin önemini ortaya koyuyor" denildi.
ZAM PAZARLIĞI DEVAM EDİYOR
Raporun sonuç kısmında ise "Devletin memuru, yılların orta direği memur emekli olduğunda, ikramiyesi ile ikinci el bir araç alabilir durumuna düşürülmüştür. Bugünlerde işçilerin gelecek dönem zam pazarlığı devam ediyor. İşçi tarafının yaptığı başırılı sözleşmeler sayesinde hak ettikleri ücretlere yakın kazanım elde ettiği açıktır. Ancak memur hak ettiği ücret ve ekonomik hakların çok uzağındadır" ifadeleri yer aldı.
